Houdbaarheidsdatum: THT en TGT, wat mag je nog eten?

Ten minste houdbaar tot (THT): een kwaliteitsgrens

Ten minste houdbaar tot, afgekort THT, geeft aan tot wanneer de fabrikant de volledige kwaliteit garandeert: smaak, structuur en voedingswaarde. Na die datum is het product vaak nog goed te eten, mits het goed bewaard is en de verpakking nog dicht was. Dat geldt bijvoorbeeld voor melk, yoghurt, eieren, harde kaas, conserven, droge producten als rijst en pasta, en diepvriesproducten.

Kijken, ruiken en proeven is dan de juiste aanpak. Ook het Voedingscentrum geeft dat advies: bij producten met een THT-datum beoordeel je zelf of het nog goed is. Ziet het er normaal uit, ruikt het normaal en smaakt het normaal, dan kun je het meestal gewoon eten.

Let wel op het verschil tussen ongeopend en geopend. De THT-datum geldt voor een gesloten verpakking. Zodra een pak melk, een bakje hummus of een pot saus open is, staat op de verpakking meestal een aparte aanwijzing, bijvoorbeeld 'na openen drie dagen houdbaar in de koelkast'. Die aanwijzing gaat dan voor op de gedrukte datum. Bewaar geopende producten goed afgesloten en koud, en zet ze vooraan in de koelkast zodat je ze niet vergeet.

Te gebruiken tot (TGT): een veiligheidsgrens

Te gebruiken tot, afgekort TGT, staat op bederfelijke producten waarin bacteriën kunnen groeien zonder dat het eten er anders uitziet of ruikt. Denk aan verse kip, gehakt, verse vis, voorgesneden sla en sommige kant-en-klaarmaaltijden. Na die datum eet je het product niet meer. Het veiligste is om het uiterlijk op de datum te bereiden of in te vriezen.

Invriezen zet de klok stil. Een product dat je voor de TGT-datum invriest, kun je na ontdooien gewoon bereiden. Ontdooi het wel in de koelkast en niet op het aanrecht, en gebruik het daarna binnen een dag.

Hoe lang blijven gewone producten goed?

De tabel geeft richtwaarden. Volg altijd de aanwijzingen op de verpakking en je eigen zintuigen, en wees extra voorzichtig met eten voor kinderen, zwangere vrouwen en mensen met een verzwakt afweersysteem.

Wat zegt de wet?

De datumaanduiding op verpakkingen is Europees geregeld en geldt in de hele EU. Producenten zijn verplicht een THT- of TGT-datum te vermelden, met een paar uitzonderingen zoals vers fruit en groente, brood dat binnen een dag wordt gegeten, azijn en zout. In Nederland houdt de nationale voedselautoriteit toezicht op de naleving, en het Voedingscentrum vertaalt de regels naar praktisch advies voor thuis.

Belangrijk om te weten: een THT-datum is geen verbod. Winkels mogen producten na de THT-datum nog verkopen als ze nog goed zijn, en thuis mag je ze gewoon eten. Een TGT-datum is wel een harde grens.

Zo houd je de datums bij

Het lastige zijn niet de regels, maar het onthouden. In Cibello staan je producten in de voorraad met hun datum, afkomstig van een gescande kassabon, een barcode of een foto van de koelkast, en de app geeft vriendelijk een seintje wanneer iets binnenkort op moet. De receptvoorstellen geven dan voorrang aan gerechten die juist die producten gebruiken. Zo wordt minder verspillen een bijeffect van gewoon koken.

Een datum kan door AI verkeerd worden gelezen, dus je bekijkt het resultaat voordat het wordt opgeslagen en controleert de verpakking altijd zelf. Zelfgemaakte bakjes hebben geen etiket; hoe je die bijhoudt, lees je bij meal prep.